3cgesg0hi02jzpytvx
تصویب امیدبخش و انتظار برای اجرا
تاریخ انتشار: ۳ مرداد ماه ۹۷ 
 
✍🏻 فاطمه قاسم‌زاده – روانشناس و فعال حوزه کودک
gh
    ✅ اولین تاثیر تصویب کلیات لایحه حمایت از حقوق کودکان، به خصوص پس از اینکه این لایحه مدت‌ها بدون تصویب شدن در مجلس ماند، این بود که اثری خوشایند گذاشت که سرانجام و با تاخیر به کودکان توجهی شد.
✅ جامعه ما به هر حال در مجموع جامعه کودک‌محوری نیست و هر گونه توجهی که به آنها شود تاثیر مثبتش را خواهد گذاشت، امروز اگر نگاهی به گروه‌هایی که در حوزه کودکان فعال هستند می‌انداختید می‌دیدید که همه خوشحال هستند و تصویب این لایحه را نشانی از مسوولیت‌پذیری نسبت به کودکان می‌دیدند.

✅ وقتی در حوزه‌ای قانون نداشته یا کم داشته باشیم، تصویب یک قانون حتی در حد کلیات هم سبب خوشحالی می‌شود و البته امیدواریم که در مراحل بعدی تغییرات چندانی در لایحه داده نشود مگر اینکه بیشتر در جهت حفظ منافع بچه‌ها باشد. اما وقتی به موضوع تاثیر این قانون روی زندگی کودکان و جامعه می‌رسیم باید منتظر بمانیم تا ببینیم در عمل چه پیش می‌آید.
✅ همین حالا موارد مشخصی از آزار کودکان در خانه‌ها وجود دارد اما در عمل یا وضعیت‌شان پیگیری نمی‌شود یا تمایلی نسبت به رسیدگی وجود ندارد. واقعیت این است که بسیاری از افرادی مانند من که از نزدیک با این حوزه آشنا هستند اینگونه فکر می‌کنند که با وجود تصویب این لایحه هم ممکن است در اجرا با محدودیت‌هایی روبرو شویم.
✅ مشکل قوانین در جامعه ما این است که گاه مانند همین حوزه کودکان قانونی در موردش وجود ندارد، مشکل دوم این است که در مواردی این قانون وجود دارد اما ناقص است اما مشکل سوم جایی است که قوانین مشخص و کامل وجود دارند اما در اجرا به مشکل برخورد می‌کنند. بنابراین تصویب کلیات لایحه کودکان با تمام جنبه‌های مثبتش همچنان این نگرانی را همراه خود دارد که شاید در مرجله اجرا ناتمام و غیرموثر بماند.
    ✅ عملی شدن یا نشدن قانون حمایت از کودکان پیش از هر چیز به مجریان قانون بستگی دارد و بعد هم مساله‌ای است که به لحاظ فرهنگی باید حل شود. در حال حاضر مددکاران پرونده‌هایی در دست دارند که برایشان زحمت می‌کشند و آنها را دنبال می‌کنند. این پرونده‌ها گاهی از سمت اورژانس اجتماعی با تاخیر پیگیری می‌شوند و گاهی به لحاظ قانونی وقتی پای پدر به میان می‌آید ناتمام می‌مانند. در اینجا رابطه میان قانون و بعد فرهنگی ماجرا مطرح می‌شود.
✅ قانون خوب می‌تواند نوعی پیشرفت فرهنگی را هم برای جامعه فراهم کند، به این شرط که برای افراد و گروه‌هایی که با این حوزه در ارتباط هستند آموزش‌هایی هم در نظر گرفته شود. در مورد پیمان‌نامه حقوق کودک اتفاقی که افتاد این بود که برخلاف اینکه تعهد دادیم آن را انجام ندادیم، پس از امضای این پیمان‌نامه موظف بودیم که آن را در سطح وسیع مورد آموزش قرار دهیم و حتی آن را وارد شرح درس دانشگاه‌ها و مدارس کنیم که متاسفانه هیچ‌یک اجرایی نشد.
  ✅ حالا هم اگر بخواهیم که تصویب نهایی لایحه حمایت از حقوق کودک تاثیرگذار باشد باید از طریق روزنامه‌ها، صداوسیما و غیره در مورد این قانون اطلاع‌رسانی کنیم. حتی بهترین قانون‌ها هم بدون آگاهی افراد نمی‌توانند تاثیرگذاری بالایی داشته باشند. اطلاع‌رسانی و آموزش گروه‌های مرتبط با قانون یکی از نقطه‌ضعف‌هایی است که در کشور ما وجود دارد. به عنوان مثال در مورد پیمان‌نامه حقوق کودک سازمان‌های مردم نهاد کارگاه می‌گذارند و تلاش می‌کنند اما به ندرت از سوی مقامات رسمی در مورد آن اقدامی انجام می‌شود. قبلا کار این پیمان نامه با همکاری یونسکو انجام می‌شد، بعد به مرجع ملی کنوانسیون حقوق کودک واگذار شد و حالا دو سال است که این مرجع بودجه لازم برای اجرای کار و آموزش و اطلاع‌رسانی در مورد آن را در اختیار ندارد.
✅ قانون حمایت از حقوق کودکان زمانی بسیار طولانی در انتظار تصویب ماند، این زمان طولانی را نباید به این حساب بگذاریم که لایحه‌ای بدون نقص و کم‌اشکال در مجلس تصویب شده است اما به هر حال بودن این قانون از نبودنش بهتر است. این قانون با وجود نقاط ضعفی که دارد، نقطه‌ای امیدبخش است و امیدواریم مراحل بعدی‌اش هم با موفقیت تصویب و اجرا شود./ شرق